Tuần trước, SK Hynix niêm yết ADR trên sàn New York, và ngay lập tức kích hoạt một đợt bán tháo cổ phiếu AI trên toàn cầu. Nhưng theo Herman Jin, cựu Giám đốc điều hành FICC tại Goldman Sachs, đây chỉ là phản ứng bề mặt. Rủi ro thực sự không phải ở cổ phiếu, mà ở thị trường tín dụng – nơi các tập đoàn công nghệ đang vay nợ để tài trợ cho chi tiêu AI khổng lồ của họ.
Bối cảnh: Làn sóng đầu tư AI đã tạo ra một cấu trúc giao dịch đông đúc – mua phần cứng AI (GPU, HBM, quang học) và bán khống phần mềm cũ. Khi SK Hynix, nhà sản xuất HBM hàng đầu, chào bán ADR, các quỹ đầu cơ đã tận dụng sự kiện này để chốt lời. Đợt bán tháo mạnh nhất xảy ra ở các cổ phiếu như NVIDIA, AMD và chính SK Hynix. Nhưng Jin cảnh báo: đây chỉ là giai đoạn đầu của quá trình giảm đòn bẩy. Giai đoạn hai có thể chậm hơn nhưng kéo dài hơn, và nó sẽ được kích hoạt bởi thị trường trái phiếu.
Cốt lõi vấn đề là nợ. Các đám mây lớn (Microsoft, Google, Amazon, Meta) đã phát hành trái phiếu để tài trợ cho chi tiêu vốn AI hàng chục tỷ đô la. Nếu lãi suất duy trì ở mức cao, chi phí tài chính sẽ ăn mòn lợi nhuận dự kiến. Jin lập luận rằng thị trường hiện đang định giá quá lạc quan về lợi nhuận ngắn hạn của AI, trong khi bỏ qua tín hiệu từ thị trường tín dụng. Khi chênh lệch tín dụng (credit spread) bắt đầu nới rộng, vốn cho vay sẽ thắt chặt, buộc các công ty phải cắt giảm kế hoạch đầu tư. Điều này tạo ra vòng xoáy tiêu cực: lãi suất cao → đầu tư AI chậm lại → kỳ vọng lợi nhuận giảm → bán tháo cổ phiếu thêm.
Điểm nghịch lý: Trong khi các nhà đầu tư đổ xô bán cổ phiếu AI, họ lại quên rằng thị trường trái phiếu mới là thước đo chính xác hơn. Jin, với kinh nghiệm 20 năm trong giao dịch tín dụng, cho rằng các tín hiệu đầu tiên sẽ đến từ làn sóng phát hành trái phiếu của các đám mây lớn trong quý 3. Nếu chi phí phát hành tăng đáng kể, đó là dấu hiệu cảnh báo đỏ. Một điểm yếu khác là tính thanh khoản mùa hè: khối lượng giao dịch thấp làm khuếch đại bất kỳ đợt bán tháo nào. Các quỹ theo xu hướng (CTA) có thể chuyển sang bán khống, tạo ra áp lực bổ sung.
Tuy nhiên, Jin không hoàn toàn bi quan. Ông chỉ ra cơ hội từ sự đảo chiều của cặp giao dịch mua phần cứng/bán phần mềm. Khi phần mềm bị bán khống quá mức, một đợt short squeeze có thể đẩy giá các cổ phiếu như Adobe, Salesforce tăng mạnh. Về dài hạn, nhu cầu AI vẫn còn nguyên – phần cứng như GPU và HBM sẽ hưởng lợi sau khi thanh lý kết thúc. Nhưng để tham gia, nhà đầu tư cần kiên nhẫn chờ tín hiệu từ thị trường tín dụng ổn định trước.
Takeaway: Đừng chỉ nhìn vào biểu đồ cổ phiếu. Hãy theo dõi chênh lệch tín dụng và kế hoạch phát hành trái phiếu của Big Tech. Nếu các điều kiện tín dụng thắt chặt, đợt điều chỉnh AI này mới chỉ bắt đầu. Câu hỏi đặt ra: Liệu các nhà đầu tư crypto, vốn thường coi mình độc lập với thị trường truyền thống, có đang lặp lại sai lầm tương tự khi đổ tiền vào các dự án AI trên chuỗi mà không đánh giá rủi ro vốn hóa không?